สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) จัดกิจกรรมออนไลน์ “Science Spark! Let’s Ask Questions! ครั้งที่ 3 ตอน ขั้วโลกใต้ : ดินแดนแห่งน้ำแข็ง” เมื่อวันที่ 12 มิถุนายน 2569 เพื่อเปิดโลกการเรียนรู้ด้านวิทยาศาสตร์ให้นักเรียนผ่านเรื่องราวการสำรวจขั้วโลก โดยได้รับเกียรติจาก ศ. ดร.สุชนา ชวนิชย์ จากภาควิชาวิทยาศาสตร์ทางทะเล คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย นักวิทยาศาสตร์หญิงไทยคนแรกที่เดินทางไปศึกษาวิจัย ณ ทวีปแอนตาร์กติก มาร่วมเป็รวิทยากรถ่ายทอดประสบการณ์การสำรวจขั้วโลกใต้ผ่านรูปแบบออนไลน์อย่างใกล้ชิด
ภายในกิจกรรม นักเรียนได้เรียนรู้เกี่ยวกับความสำคัญของขั้วโลกและผลกระทบจากภาวะโลกร้อน ผ่านการสาธิตการทดลองเกี่ยวกับการหลอมเหลวของน้ำแข็ง การเคลื่อนที่ของแผ่นน้ำแข็งโดยใช้สไลม์เป็นสื่อจำลอง รวมถึงการศึกษาการแพร่กระจายของหยดสีบนและในน้ำแข็ง ซึ่งช่วยให้เห็นว่าน้ำแข็งขั้วโลกเปรียบเสมือนคลังข้อมูลทางธรรมชาติที่สามารถกักเก็บร่องรอยในอดีต ทั้งไวรัส แบคทีเรีย และสารเคมีต่าง ๆ ไว้ได้เป็นเวลานาน
นอกจากนี้ วิทยากรยังนำเสนอภาพถ่ายและข้อมูลเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงของสัตว์ในเขตขั้วโลก ทั้งหมีขั้วโลกในซีกโลกเหนือ เพนกวินในซีกโลกใต้ และแมวน้ำที่พบได้ในทั้งสองภูมิภาค เพื่อสะท้อนให้เห็นถึงผลกระทบจากการลดลงของพื้นที่น้ำแข็ง ซึ่งส่งผลโดยตรงต่อแหล่งที่อยู่อาศัยและห่วงโซ่อาหารของสัตว์เหล่านี้ ตอกย้ำความสำคัญของการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและการรับมือกับการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
ช่วงท้ายของกิจกรรม นักเรียนได้ฝึก “ทักษะการตั้งคำถามเชิงวิเคราะห์” ตามแนวทางการเรียนรู้ของ สสวท. โดยใช้คำสำคัญจากเนื้อหาที่เรียนมาสร้างคำถามและแลกเปลี่ยนข้อสงสัยกับวิทยากรโดยตรง อาทิ “หากแมวน้ำไม่มีชั้นไขมันช่วยรักษาความอบอุ่น จะสามารถดำรงชีวิตในสภาพอากาศหนาวจัดได้หรือไม่” “การลดลงของจำนวนสัตว์ขั้วโลกจะส่งผลต่อระบบนิเวศอย่างไร” และ “เราจะสังเกตลักษณะของแผ่นน้ำแข็งที่อาจก่อให้เกิดอันตรายระหว่างการสำรวจได้อย่างไร” ซึ่งสะท้อนให้เห็นว่า “คำถาม” คือจุดเริ่มต้นสำคัญของการเรียนรู้และการค้นพบองค์ความรู้ทางวิทยาศาสตร์
กิจกรรมครั้งนี้มีนักเรียนระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 4–6 ที่มีความสนใจและความสามารถพิเศษด้านวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์เข้าร่วมจำนวน 298 คน จาก 8 โรงเรียนศูนย์พัฒนาอัจฉริยภาพทางวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์ทั่วประเทศ ได้แก่ โรงเรียนวัดเมธังกราวาส จังหวัดแพร่ โรงเรียนเทศบาลวัดศาลามีชัย จังหวัดนครศรีธรรมราช โรงเรียนพลวิทยา จังหวัดสงขลา โรงเรียนอนุบาลระยอง จังหวัดระยอง โรงเรียนอนุบาลนครราชสีมา จังหวัดนครราชสีมา โรงเรียนอนุบาลนครสวรรค์ จังหวัดนครสวรรค์ โรงเรียนอนุบาลลพบุรี จังหวัดลพบุรี และโรงเรียนอนุบาลสตูล จังหวัดสตูล