รามานุชัน (Srinivasa Ramanujan)

รู้หรือไม่?
         วันที่ 22 ธันวาคม ค.ศ. 1887 เป็นวันคล้ายวันเกิดของรามานุชัน (Srinivasa Ramanujan) นักคณิตศาสตร์ชาวอินเดีย ผู้สร้างผลงานสำคัญมากมายด้านคณิตวิเคราะห์ ทฤษฎีจำนวน อนุกรมอนันต์ และเศษส่วนต่อเนื่อง

         แต่ด้วยความหลงใหลในคณิตศาสตร์ ทำให้เขาเรียนรู้ด้วยตัวเองอย่างต่อเนื่อง และใช้เวลาว่างจากงานประจำสร้างผลงานทางคณิตศาสตร์จนเป็นที่ยอมรับในวงการคณิตศาสตร์ระดับชาติ จึงมีผู้แนะนำให้เขาเขียนจดหมายแนะนำตัวพร้อมแนบผลงานไปยังนักคณิตศาสตร์ชั้นนำของมหาวิทยาลัยเคมบริดจ์

         ผลงานของเขาเป็นที่สนใจของ G. H. Hardy นักคณิตศาสตร์ที่เชี่ยวชาญทางด้านทฤษฎีจำนวน Hardy จึงติดต่อกลับมา และได้เชิญรามานุชันให้มาร่วมทำงานวิจัยด้วยที่ประเทศอังกฤษในเวลาต่อมา

         ตลอดเวลา 5 ปี ที่พำนักในอังกฤษ รามานุชันมีผลงานสำคัญทางคณิตศาสตร์มากมายจนเป็นที่ประจักษ์ เขาได้รับปริญญาจากมหาวิทยาลัย และได้รับเกียรติแต่งตั้งให้เป็นสมาชิกราชสมาคมแห่งลอนดอน (Fellow of the Royal Society) จึงทำให้รามานุชันเป็นชาวอินเดียคนแรกที่ได้ดำรงตำแหน่งนี้ในยุคอาณานิคม

         หนึ่งในผลงานสร้างชื่อของรามานุชัน คือ การค้นพบสูตรอนุกรมอนันต์ที่ใช้หาค่าพาย (π) ดังแสดงในภาพ

         อีกหนึ่งผลงานที่เป็นตำนานของรามานุชันที่คนทั่วไปสามารถเข้าใจได้ คือ จัตุรัสกลของรามานุชัน (Ramanujan magic square) ที่เป็นการจัดเรียงเลข 16 ตัว ในตารางขนาด 4×4 ซึ่งมีผลรวมของ 4 จำนวน ในหลากหลายรูปแบบเป็น 139 และยังมีความพิเศษคือตัวเลขในแถวแรกแสดงวันเดือนปีเกิดของรามานุชัน อีกด้วย ดังแสดงในภาพ


ชวนคิด?
เพื่อน ๆ หากันได้ครบหรือไม่ว่า ในจัตุรัสกลของรามานุชันมี 4 จำนวนที่รวมกันได้ 139 ทั้งหมดกี่แบบ


ศึกษาประวัติของ Srinivasa Ramanujan

  1. วีดิทัศน์ The Great Mathematicians: Ramanujan >> https://youtu.be/VqBHK_a0JKU
  2. Srinivasa Ramanujan: นักคณิตศาสตร์อัจฉริยะผู้อาภัพ >>
    (ตอนที่ 1) https://www.scimath.org/article-mathematics/item/2108-srinivasa-ramanujan
    (ตอนที่ 2) https://www.scimath.org/article-science/item/2109-ramanujan

เรียนรู้เพิ่มเติม เรื่อง ค่าพาย (π)

  1. สื่อการเรียนรู้ออนไลน์ Project 14 >> https://youtu.be/9fx8h3Dmzwo?t=1474
  2. หนังสือเรียนรายวิชาพื้นฐาน คณิตศาสตร์ ป.6 เล่ม 2 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560)
  3. สื่อการเรียนรู้ประกอบกิจกรรม “หาค่าประมาณของ π ด้วย GeoGebra” >> http://goo.gl/6xnUw4
  4. หนังสือเรียนรายวิชาเพิ่มเติม คณิตศาสตร์ ม.4 เล่ม 1 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560)

เรียนรู้เพิ่มเติม เรื่อง อนุกรมอนันต์

  1. สื่อการเรียนรู้ออนไลน์ Project 14 >> https://youtu.be/6isrE-rTmXw
  2. หนังสือเรียนรายวิชาเพิ่มเติม คณิตศาสตร์ ม.6 เล่ม 1 (ฉบับปรับปรุง พ.ศ. 2560)